Nieuwkomers

‘Ha Annemarie, leuk dat je er weer bent. Kijk, we staan met ons klasje in de Nieuwsbode!’ Lima duwt enthousiast het lokale krantje van de Heuvelrug onder mijn neus waar de groepsfoto, die we vorige week hebben gemaakt, op de voorpagina staat. Haha, dat is leuk!

Ik had in december gereageerd op een oproep van Mirjam, coördinator van Humanitas, waar ze een aantal vrijwilligers zocht om mee te helpen bij de budgetcursus die in januari zou gaan starten voor Arabisch sprekende nieuwkomers in de gemeente. De aanleiding was het opvallend aantal mensen, dat nog niet zo lang in Nederland was, maar al financiële problemen had kort nadat hun begeleiding door Vluchtelingenwerk was afgerond. Vanwege de vaak nog beperkte taalkennis vinden deze mensen ook moeilijk hun weg bij hulpverlening. Deze cursus zou aan deze problematiek een bijdrage kunnen leveren.

Vorige week vrijdag was de cursus gestart met 10 Syrische cursisten, Iraakse trainer Lima die al 22 jaar in Nederland woont en vloeiend Arabisch én Nederlands spreekt, coördinator Mirjam van Humanitas en Niels en ik als vrijwilligers om mee te helpen. De gemeente had gezorgd voor Hollandse appeltaart die ook bij de Syriërs alvast goed in de smaak viel.

Vorige week stond het ordenen van de administratie op de agenda en vandaag gingen we beginnen met het opstellen van een maandbegroting of budgetplan zoals het hier genoemd werd.

Al snel werd mij duidelijk dat de taalbarrière misschien wel het grootste issue is. Lima begon de cursus soepel ratelend in het Arabisch en ik zat er bij en stelde me voor dat ikzelf gevlucht zou zijn naar een land waar ik alleen maar continu deze onbekende klanken om me heen hoorde. Ik kon er geen touw aan vastknopen. Alleen het woord ‘water’ is blijven hangen, ‘ma’an’ schrijf je, zie ik op Google translate.

Lima legde uit dat we bij het opstellen van het budgetplan beginnen met het in kaart brengen van de inkomsten. Op de – Nederlandse – dia zag ik 15 (!) verschillende inkomenscategorieën staan. Op mijzelf is er maar één van toepassing, besefte ik, het loon. Alhoewel, ook dat krijg ik niet op dit moment. Ik realiseerde me dat ik zelf maar amper weet wat ‘bijzondere bijstand’ of ‘kindgebondenbudget’ of ‘individuele inkomenstoeslag’ is, dus probeer dat maar eens uit te leggen aan mensen die hier net zijn komen wonen en de taal niet spreken.

Even later probeer ik een Syrische vrouw te helpen met het verzamelen van haar inkomsten. Ze heeft haar login gegevens van de ING meegenomen en samen scrollen we door de transacties. Hoe moeilijk kan het zijn om de positieve bedragen hieruit te vissen, zou je denken, maar dat is toch lastiger dan gedacht. Gerardina van de Sociale Dienst (RSD) biedt uitkomst en kan in het systeem kijken wat er is toegekend en waarom. Ik begin het langzaam te begrijpen: als gezin (met vier kinderen in dit geval!) krijg je een uitkering. Daarnaast krijg je een lening van de kredietbank om je huis in te richten. De maandelijkse kosten hiervan worden direct ingehouden op je uitkering. Maar omdat die rente en aflossing niet te betalen zijn met alleen een uitkering krijg je daarvoor weer bijzondere bijstand.

Daarnaast kun je voor je kinderen die naar het hoger onderwijs gaan reiskosten declareren, maar het ontvangen bedrag bleek anders te zijn (niet kostendekkend helaas) dan in het systeem van Gerardina te verklaren was. Verder viel me op dat er bijna geen boodschappen werden gedaan, maar mijn buurman wees me erop dat je met zo’n groot gezin en met alleen een uitkerinkje toch echt naar de voedselbank moet om rond te komen én elke dag voor je gezin een maaltijd op tafel te kunnen zetten. Ah oké, ik begrijp het, dat is even schakelen zeg.

Pfff, toen we om 12 uur gingen afronden, was het me ondertussen gaan duizelen. Mede-vrijwilliger Niels keek me lachend aan: ‘Ja dat is andere koek hè, dan maandelijks je salaris op je bankrekening krijgen en alle kosten en uitgaven eenvoudig daarvan kunnen betalen’. Nou, zeg dat wel!

Het is één ding om een moorddadig regime te ontvluchten en een veilige plek in Nederland te vinden, maar nog heel wat anders om de taal te leren en wegwijs te worden in alle regels, toeslagen, instanties en wat er verder allemaal bedacht is om in Nederland met een laag inkomen te kunnen (over)leven.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s